Nieuw leiderschap

Nieuw leiderschap

De ene crisis volgt de andere crisis in een steeds sneller tempo op. Vluchtelingen crisis, Covid-19, de naderende klimaatcrisis waarbij de echte impact nog moet komen, maar inmiddels zitten we midden in een nieuwe crisis tussen oost en west. Overal in de wereld zijn brandhaarden van onrust en geweld. De crisissen zullen alleen maar toenemen, omdat we midden in een verandering van tijdperk zitten. 


Zaken die al lang in de onderstroom sudderen, het toenemende wantrouwen in de politiek, onze leiders, multinationals etc. De toenemende inkomens ongelijkheid, de uitwassen van het neo liberalisme, de uitholling van de aarde, komen in een steeds groter tempo naar de bovenstroom. We worden ons langzaam aan meer bewust dat we ons economisch denken mogen gaan veranderen. 

Oude economie

De grote focus op de economische waarden als efficiency, winst en groei, is ten koste gegaan van menselijke waarden als verbinding, vertrouwen, vrijheid, solidariteit, compassie en zingeving. We hebben bureaucratische en complexe systemen gebouwd, die mondiaal met elkaar samenhangen. Deze systemen hebben ons lange tijd heel veel gebracht, maar keren zich nu tegen ons. Ze zijn onbeheersbaar geworden. Risicomanagement van deze systemen geeft alleen maar een schijnzekerheid waardoor we de echte risico’s uit het oog zijn verloren. Omdat we ons hebben laten leiden door externe waarden gericht op winst, aanzien, macht, onbeperkte economische groei, in plaats van intrinsieke waarden. 


Hierdoor zijn we uit verbinding geraakt met ons zelf en met de natuur. Maar door te denken dat we machteloos zijn om deze systemen te veranderen, geef je je eigen macht uit handen. Dan kijk je weg. We hebben zelf deze systemen gebouwd, dus zijn we ook in staat nieuwe systemen te creëren. Struisvogelpolitiek en eenzijdig korte termijn rationeel, economisch denken heeft een voedingsbodem gecreëerd voor polarisatie, complotdenken, wantrouwen. 

Verandering = chaos

Wat we juist nu, in crisistijd nodig hebben, zijn nieuwe leiders met moed en lef om echt fundamenteel anders te denken. Nieuwe leiders die trouw zijn aan menselijke, intrinsieke waarden, waarbij ratio en gevoel hand in hand gaan. Nieuwe leiders die vorm gaan geven aan een nieuwe economie gebaseerd op duurzame en menselijke waarden. Iedere verandering is lastig, waarbij veel mensen zoveel mogelijk proberen vast te houden aan het oude. Enerzijds omdat dat de menselijke natuur is, anderzijds omdat veel mensen en bedrijven nog (financiële) baat en zekerheid ontlenen aan de oude economische waarden. 


Hoe langer we de benodigde verandering voor ons uit schuiven hoe groter de prijs zal zijn die we met zijn allen moeten gaan betalen. Tegelijkertijd wordt het nieuwe al steeds duidelijker en scherper zichtbaar juist als reactie op de chaos. De dualiteit hebben we nodig om te leren wat we niet meer willen. En om daarmee vorm te geven aan onze verlangens en dromen. Door de grote chaos in de wereld kunnen we het oude los gaan laten en ons bewust te worden van wat we graag wel willen, onze hoop en verlangens. Het legt scherp de tekortkomingen van onze systemen bloot. 

Nieuw leiderschap nodig voor transitie

Alles is oorzaak en gevolg, actie en reactie. Nieuw leiderschap, is gebaseerd op authenticiteit en dienend leiderschap, gebaseerd op vertrouwen en verbinding, oordeelloos luisteren. Dat betekent dat zij kunnen aanvoelen wat er in de onderstroom van de maatschappij of organisatie leeft en daar oog voor hebben. Nieuwe leiders hebben een integrale, holistische visie ontwikkeld over ketens, afdelingen, organisaties en branches heen. Ze durven te experimenteren, durven te leren van anderen, durven fouten te maken. Nieuwe leiders werken samen met misschien wel de concurrent of gaan geheel nieuwe allianties aan. En ze durven hun kwetsbaarheid te tonen en geven hun fouten toe, ze zijn transparant en daardoor geloofwaardig.

Nieuwe leiders, organisaties, overheden zijn wendbaar, hebben veerkracht, zijn pro actief, creatief, denken out of the box, zijn transparant, zijn gericht op lange termijn duurzame belangen die rekening houden met welzijn van mens, dier en omgeving. Waarbij de masculiene en feminine waarden in balans zijn. Waardoor korte termijn financiële belangen van meer ondergeschikt belang zijn om daarmee ruimte te creëren voor duurzaam welzijn. Dat vraagt om moed, lef, authenticiteit, vertrouwen en visie. 

Nieuwe economie

En het vraagt om een inspirerend narratief over de nieuwe economie. Een inclusieve maatschappij, met kansen en mogelijkheden voor iedereen om mee te doen. Nieuwe banen, nieuwe sectoren, grote werkgelegenheid. Meer welzijn. Maar wel een einde aan de ongelimiteerde economische groei ten koste van de natuur. Een duurzame transitie naar nieuwe economische principes. 
Tegelijkertijd vraagt iedere maatschappelijke of organisatorische transitie om een persoonlijke transitie. Zo binnen, zo buiten. In het klein en in het groot. Daarom is het zo belangrijk dat je blijft werken aan je eigen ontwikkeling. Om te werken aan je eigen vitaliteit, veerkracht, wendbaarheid. Om klaar te staan met positiviteit en vertrouwen om een bijdrage te leveren aan de nieuwe economie en om een sterke schouder te kunnen bieden aan degene die dat nodig heeft. 

Persoonlijke ontwikkeling


De noodzakelijke maatschappelijke transitie waarin we ons momenteel bevinden vraagt om een bijdrage van ons allemaal. Zowel top-down door nieuwe leiders als bottom up, door persoonlijk leiderschap van jouzelf.

Een heel interessant boek over de chaos waarin we ons bevinden en vergezichten over een nieuwe economie is “omarm de chaos”, van Jan Rotmans. Hoogleraar transitiekunde en duurzaamheid aan de Erasmus Universiteit. 


Als je graag meer wilt weten wat je kunt doen om aan je eigen persoonlijk leiderschap te werken of als je persoonlijk leiderschap/eigenaarschap binnen je organisatie wilt stimuleren neem dan vrijblijvend contact met mij op. 

Nieuw leiderschap
Natasja Theunissen